5 công nghệ "điên rồ" sắp xoay chuyển số phận nhân loại, thế giới 25 năm tới sẽ biến đổi khủng khiếp đến mức không thể nhận ra

08/04/2026 16:31

Từ đọc suy nghĩ đến kiểm soát thời tiết và khai thác không gian, các chuyên gia tin rằng 25 năm tới sẽ chứng kiến những bước nhảy vọt công nghệ có thể thay đổi hoàn toàn cuộc sống con người

Điều khiển thế giới bằng suy nghĩ

Hãy quên bàn phím và chuột đi. Trong 25 năm tới, phần lớn con người có thể sẽ sử dụng giao diện não - máy tính (brain-computer interfaces) để điều khiển thiết bị chỉ bằng suy nghĩ, theo Bin He, giáo sư kỹ thuật y sinh tại Carnegie Mellon University.

Những giao diện này có thể đọc hoạt động của não và chuyển hóa ý định của con người thành lệnh mà máy tính có thể hiểu.

“Giao diện não - máy tính sẽ trở thành một công nghệ phổ biến như smartphone, thứ mà đa số mọi người đều sở hữu”, ông Bin He nói, “Mọi thứ sẽ trở nên cực kỳ tiện lợi: bạn chỉ cần nghĩ, và tự nhiên bạn có thể điều khiển được môi trường xung quanh mình”.

Theo ông Bin He, hàng tỷ người có thể dùng công nghệ này để làm mọi thứ từ nhắn tin, bật đèn đến pha cà phê.

Hiện nay, các giao diện não - máy tính đã tồn tại, nhưng nhiều hệ thống đòi hỏi phải khoan hộp sọ để cấy thiết bị vào trong não. Các giải pháp không xâm lấn cũng đã được phát triển, song vẫn cồng kềnh và khó sử dụng.

Trong 25 năm tới, ông tin rằng rào cản phần cứng sẽ được giải quyết, và các thiết bị sẽ nhỏ gọn, tiện lợi như tai nghe không dây hiện nay.

Thách thức lớn hơn dường như nằm ở phần mềm. Tuy nhiên, với sự tiến bộ của AI, quá trình này sẽ được tăng tốc, giúp giải mã những suy nghĩ ngày càng phức tạp.

Cơn sốt “đào vàng” ngoài không gian

Khai thác tài nguyên trên Mặt Trăng

Những tiến bộ trong AI và robot sẽ giúp con người tiếp cận tài nguyên trên Mặt trăng, các tiểu hành tinh và xa hơn nữa, theo Karen Panetta, giáo sư tại Tufts University và thành viên IEEE.

Robot tự động sẽ khai thác nguyên liệu thô và sử dụng chúng để xây dựng trạm không gian, phục vụ các sứ mệnh khám phá sâu hơn.

Việc này giúp tiết kiệm chi phí đáng kể, bởi phần lớn chi phí du hành vũ trụ nằm ở khâu phóng tên lửa. Nếu có thể sản xuất ngay trong không gian, lượng nhiên liệu cần thiết sẽ giảm mạnh.

Ngoài ra, công nghệ này còn mở ra cơ hội du lịch không gian quy mô lớn, khách sạn ngoài không gian và những khám phá có thể cải thiện cuộc sống trên Trái Đất theo những cách khó lường trước.

“Công nghệ phát triển từ khám phá vũ trụ cuối cùng luôn quay lại phục vụ con người,” bà nói. Ví dụ, laser do NASA phát triển cho không gian nay đã được dùng trong y học, giúp điều trị bỏng hiệu quả hơn.

Khi robot trở thành người chăm sóc trong gia đình

Robot điều dưỡng trong một bệnh viện đang chăm sóc bệnh nhân

Robot hình người hiện nay còn vụng về và đắt đỏ, nhưng trong 25 năm tới, chúng có thể trở thành trợ lý không thể thiếu trong gia đình, theo Brendan Englot từ Stevens Institute for Artificial Intelligence.

“Hiện tại, chúng ta thấy robot thi đấu, va vào mọi thứ và ngã liên tục khá là hài hước,” ông nói, “Nhưng công nghệ đang phát triển rất nhanh.”

Nhờ AI mạnh hơn, chi phí tính toán thấp hơn và cảm biến giá rẻ từ drone và xe tự lái, robot đang tiến gần tới một cuộc cách mạng. Trong tương lai, chúng có thể hỗ trợ người già sống độc lập, giúp người khuyết tật và cung cấp dịch vụ chăm sóc cá nhân tại nhà.

Robot có thể mang nhiều hình dạng, nhưng robot hình người có lợi thế vì môi trường sống của chúng ta vốn được thiết kế cho con người.

Không chỉ vậy, robot mang hình dạng con người còn có thể mang lại sự đồng hành và hỗ trợ cảm xúc. Thậm chí, chúng có thể mô phỏng ngoại hình và giọng nói của người thân ở xa, cho phép tương tác từ xa theo cách chưa từng có.

Khi nắng mưa trở thành "dịch vụ"

Ngay cả khi các chính phủ giảm được khí thải, biến đổi khí hậu vẫn sẽ khiến thời tiết trở nên bất ổn hơn. Điều này có thể mở ra kỷ nguyên biến thời tiết trở thành một loại "dịch vụ".

Amy Webb, nhà sáng lập Future Today Strategy Group, cho rằng trong 25 năm tới, thời tiết ổn định sẽ trở thành một “hàng hóa xa xỉ”.

Công nghệ hiện tại đã cho phép can thiệp thời tiết ở mức cơ bản, như việc Trung Quốc sử dụng gieo mây nhân tạo để kiểm soát mưa trong những dịp lễ đặc biệt.

Công nghệ Gieo mây nhân tạo

Trong tương lai, doanh nghiệp có thể điều chỉnh nhiệt độ, lượng mưa trong phạm vi nhỏ — ví dụ như vườn nho hay khu nghỉ dưỡng. Thậm chí, công nghệ còn có thể thay đổi hướng đi của bão hoặc giảm cường độ của chúng.

Tuy nhiên, rủi ro đi kèm cũng vô cùng lớn: chúng ta chưa biết việc thay đổi thời tiết cục bộ sẽ ảnh hưởng ra sao đến khí hậu toàn cầu.

Nguồn năng lượng dồi dào từ phản ứng nhiệt hạch

Trong 25 năm tới, Mike Bechtel tin rằng nhân loại sẽ có một nguồn năng lượng sạch, dồi dào: nhiệt hạch.

Dù công nghệ này từng nhiều lần “lỡ hẹn”, bước tiến quan trọng gần đây là đạt được mức năng lượng đầu ra lớn hơn đầu vào trong thí nghiệm. Đây là bước ngoặt đưa nhiệt hạch từ nghiên cứu khoa học sang ứng dụng thực tế.

Nếu thành công, nhiệt hạch sẽ không tạo ra chất thải phóng xạ lâu dài như phân hạch, và không phát thải carbon như nhiên liệu hóa thạch.

“Nếu trước đây mọi nguồn năng lượng đều gián tiếp đến từ Mặt trời, thì giờ đây con người có thể tự tạo ‘mặt trời’ của riêng mình”, ông nói.

Nguồn năng lượng dồi dào này có thể giải quyết các vấn đề lớn như biến đổi khí hậu, khử mặn quy mô lớn, trung tâm dữ liệu AI hay khai thác tiền mã hóa.

“Nếu AI là điện, thì nhiệt hạch sẽ được ví như lửa vậy,” ông nói, một bước ngoặt có thể thay đổi toàn bộ nền văn minh.

*Nguồn: WSJ